Brak wyników

Zdrowy przedszkolak

21 sierpnia 2019

NR 32 (Sierpień 2019)

Probiotyki dla dzieci: czemu służą i czy warto je podawać?

0 57

Organizm człowieka zamieszkiwany jest przez ok. 100 bilionów bakterii. Największe ich siedlisko znajduje się w przewodzie pokarmowym. Szacuje się, że w przewodzie pokarmowym każdego człowieka żyje ok. 1000–1500 gatunków bakterii. 

Mikroflora jelitowa pełni bardzo ważne funkcje: bakterie biorą udział w metabolizmie organizmu, wytwarzaniu witamin z grupy B, witaminy K i kwasu foliowego oraz w absorpcji elektrolitów i soli mineralnych, takich jak sód, wapń, magnez czy potas. Część mikrobioty przewodu pokarmowego degraduje i detoksyfikuje w jelicie grubym toksyczne, mutagenne i rakotwórcze związki chemiczne. Dzięki takim działaniom mikrobiom wzmacnia odporność organizmu i zapobiega chorobom. Dlatego bardzo ważne jest utrzymywanie mikroflory jelitowej w stanie równowagi. 


Czym są probiotyki?


Według definicji FAO/WHO z 2002 roku probiotyki to żywe mikroorganizmy, które podane w odpowiedniej ilości, wywierają korzystny efekt zdrowotny. Coraz więcej rodziców decyduje się na podawanie swoim dzieciom preparatów probiotycznych, kierując się ich korzystnym działaniem. Zasiedlając nimi układ pokarmowy dziecka, chronimy je przed wieloma chorobami, takimi jak 
np. biegunka, i wzmacniamy jego układ odpornościowy. Dodatkowo probiotyki znacząco ułatwiają przyswajanie związków mineralnych oraz witamin z grupy B i K. W przypadku dzieci szczególnie istotne jest to, że probiotyki pomagają w absorpcji wapnia oraz zdecydowanie zmniejszają ryzyko występowania alergii. W nowoczesnych systemach opieki zdrowotnej zaleca się stosowanie probiotyków u dzieci z obniżoną odpornością oraz u dzieci urodzonych drogą cięcia cesarskiego, a także w trakcie i po antybiotykoterapii.

Warto pamiętać, że właściwości probiotyków są szczepozależne. Szczep to populacja drobnoustrojów w obrębie gatunku wyróżniająca się określonymi cechami. Nazwa prawidłowo opisanego szczepu składa się z trzech części:
–     nazwy rodzaju,
–     nazwy gatunku,
–     nazwy szczepu, do którego należy bakteria.

Szczep probiotyku warunkuje jego właściwości, zatem wybierając gotowy preparat należy zwrócić uwagę przede wszystkim na jego skład i sięgać tylko po probiotyki z tymi szczepami, których działanie zostało potwierdzone w badaniach klinicznych. Jednym z najlepiej przebadanych szczepów probiotycznych jest Lactobacillus (rodzaj) rhamnosus (gatunek) GG (szczep) – jego właściwości zostały opisane w około tysiącu publikacji naukowych.


Układ pokarmowy a odporność


Dla kształtowania odporności małego dziecka bardzo ważny jest odpowiedni sposób żywienia. Za dostarczanie właściwych składników pokarmowych, które są niezbędne do tworzenia tarczy ­ochronnej organizmu, odpowiada m.in układ pokarmowy. Jest on zasiedlony przez tzw. korzystne bakterie. Proces zasiedlania mikrobiotą zaczyna się już w życiu płodowym, trwa przez pierwsze lata życia i ma kluczowe znaczenie dla odporności, gdyż mikrobiota jelitowa bierze udział w tworzeniu odpowiedniej bariery jelitowej. 

Mikroflora przewodu pokarmowego znajduje się w stanie dynamicznej równowagi pomiędzy tzw. korzystnymi oraz złymi bakteriami. Do czynników, które są w stanie naruszyć tę barierę ochronną, należą: stosowanie antybiotyków, infekcje wirusowe i bakteryjne przewodu pokarmowego, zabiegi chirurgiczne, ale także stres i zmiana stylu życia czy odżywiania. Nieuniknione jest jednak, że dziecko zachoruje. Gdy dojdzie do poważniejszej infekcji i antybiotykoterapii, koniecznie należy zadbać o podaż probiotyków. Dzięki temu odporność naszego malucha nie spadnie drastycznie po przebytej chorobie.

Zazwyczaj pamiętamy o tym, aby przyjmować probiotyk w czasie antybiotykoterapii, ale wskazane byłoby przyjmowanie go także przez kilka tygodni po jej zakończeniu, aby nasza flora jelitowa powróciła do stanu równowagi.


Właściwości Lactobacillus rhamnosus GG (LGG)


Wspomniany wcześniej szczep probiotyczny Lactobacillus rhamnosus GG (LGG) wykazuje szereg korzyści zdrowotnych, które zostały udowodnione w wielu badaniach klinicznych. Badania potwierdzają, że podawanie LGG w trakcie antybiotykoterapii zmniejsza ryzyko wystąpienia biegunki poantybiotykowej nawet o 56%. Szczep powoduje również skracanie czasu trwania biegunki infekcyjnej (w tym rotawirusowej) nawet o dwa dni. Wykazano także, że LGG wykazuje korzystny wpływ na odporność dzieci, szczególnie tych rozpoczynających przygodę ze żłobkiem lub przedszkolem. Badania potwierdzają, że podawanie LGG zmniejsza ryzyko zachorowania na infekcyjne zapalenie górnych dróg oddechowych oraz na infekcje dróg oddechowych trwające dłużej niż trzy dni. Dlatego też zaleca się podawanie probiotyku zdrowym dzieciom, uczęszczającym do żłobka i przedszkola, przez okres trzech miesięcy w okresie jesienno-zimowym. Oprócz wyżej wspomnianych właściwości LGG zmniejsza częstotliwość i nasilenie czynnościowego bólu brzucha u dzieci z zespołem jelita drażliwego, jak również zmniejsza ryzyko wystąpienia biegunki podróżnych. Szczep ten może być stosowany od pierwszych dni życia, jest bezpieczny nawet dla noworodków i wcześniaków.
 

Przypisy